مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایرانمدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران در نشست تخصصی بررسی موانع حمل‌ونقل و ترانزیت مطرح کرد: عمان را از «شریک تجاری» به «شریک کریدوری» ایران تبدیل کنیم
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران با تأکید بر نقش راهبردی عمان در تداوم تجارت خارجی کشور، پیشنهاد کرد این کشور از یک «شریک تجاری» به «شریک کریدوری» ایران تبدیل شود و گفت: توسعه مسیرهای حمل‌ونقلی از طریق عمان می‌تواند به تنوع‌بخشی به مسیرهای تجارت خارجی، کاهش وابستگی به مسیرهای سنتی و دسترسی ایران به بازارهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای کمک کند.
به گزارش روابط عمومی اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان، عبدالامیر ربیهاوی در نشست تخصصی «گره‌گشایی از مسیر تجارت ایران و عمان؛ بررسی و رفع موانع حمل‌ونقل و ترانزیت کالا» که چهارشنبه ۱۱ شهریورماه ۱۴۰۵ در اتاق بازرگانی ایران برگزار شد، با اشاره به اهمیت همکاری‌های حمل‌ونقلی ایران و عمان اظهار کرد: با توجه به تحولات منطقه و محدودیت‌های ایجادشده در برخی مسیرهای تجاری، باید نگاه به عمان را از سطح روابط تجاری دوجانبه فراتر برد و ظرفیت‌های کریدوری این کشور را در تجارت خارجی ایران فعال کرد.
عمان؛ شریک کریدوری ایران در خلیج فارس و دریای عمان
ربیهاوی با اشاره به اهمیت حمل‌ونقل دریایی در تجارت خارجی کشور، گفت: عمان به دلیل موقعیت جغرافیایی، دسترسی به دریای عمان و اقیانوس هند و برخورداری از بنادر مهم، می‌تواند نقش مؤثری در استمرار و توسعه مسیرهای تجاری ایران ایفا کند.
وی افزود: حجم تجارت دوجانبه با عمان نباید تنها معیار ارزیابی اهمیت این کشور باشد؛ بلکه باید از ظرفیت عمان برای ایجاد مسیرهای جدید حمل‌ونقلی، ترانزیت کالا و اتصال ایران به بازارهای منطقه‌ای و جهانی استفاده کرد.
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران با اشاره به ارتباطات حمل‌ونقلی عمان با کشورهای منطقه اظهار کرد: عمان از اعضای شورای همکاری خلیج فارس است و از طریق مرزهای زمینی و دریایی با کشورهای مختلف منطقه ارتباط دارد. این کشور در حوزه حمل‌ونقل زمینی، دریایی و ریلی نیز در حال توسعه زیرساخت‌ها و مسیرهای ارتباطی خود است.
صحار؛ ظرفیت مهم برای ترانزیت و ترانشیپ کالا
ربیهاوی با اشاره به ظرفیت بنادر عمان گفت: بنادر صلاله، صحار، دُقم و مسقط از مهم‌ترین بنادر این کشور هستند و در میان آنها، بندر صحار به دلیل برخورداری از منطقه آزاد و موقعیت مناسب برای ترانزیت، می‌تواند اهمیت ویژه‌ای برای تجارت ایران داشته باشد.
وی ادامه داد: بخشی از کالاهایی که از مسیرهای آسیایی از جمله چین، هند و پاکستان به منطقه منتقل می‌شوند، در بنادر عمان ترانشیپ می‌شوند و از این ظرفیت می‌توان برای ایجاد مسیرهای جایگزین و تقویت ارتباط تجاری ایران با بازارهای مختلف استفاده کرد.
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران تأکید کرد: ظرفیت‌های بنادر عمان باید در قالب یک برنامه بلندمدت مورد توجه قرار گیرد تا ایران بتواند از شبکه بندری این کشور برای توسعه تجارت و ترانزیت کالا استفاده کند.
توسعه حمل‌ونقل ترکیبی ایران و عمان
ربیهاوی با اشاره به نبود مرز زمینی میان ایران و عمان گفت: حمل‌ونقل میان دو کشور می‌تواند با استفاده از مدل‌های ترکیبی و اتصال حمل‌ونقل دریایی و جاده‌ای توسعه پیدا کند.
وی افزود: حمل‌ونقل رو-رو و جابه‌جایی کامیون‌ها از طریق دریا، یکی از ظرفیت‌هایی است که می‌تواند در مسیر تجارت ایران و عمان توسعه یابد و امکان اتصال کالاهای ایرانی به مقاصد مختلف را فراهم کند.
او همچنین بر ضرورت پیگیری موضوع راه‌آهن و اتصال شبکه‌های ریلی منطقه تأکید کرد و گفت: توسعه زیرساخت‌های ریلی در آینده می‌تواند نقش مهمی در شکل‌گیری کریدورهای جدید و افزایش ظرفیت ترانزیتی منطقه داشته باشد.
ضرورت کاهش وابستگی به مسیرهای سنتی تجارت
ربیهاوی با اشاره به تجربه تجارت خارجی ایران در سال‌های گذشته گفت: بخش قابل‌توجهی از تجارت خارجی کشور از مسیرهای جنوبی و به‌ویژه امارات انجام شده است و تحولات اخیر نشان داد که اتکا به یک مسیر یا یک هاب تجاری، ریسک‌های قابل‌توجهی برای تجارت کشور ایجاد می‌کند.
وی تصریح کرد: ایران باید از ظرفیت کشورهای همسایه برای ایجاد مسیرهای متنوع تجاری استفاده کند و عمان می‌تواند یکی از مهم‌ترین گزینه‌ها در این زمینه باشد.
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران افزود: ظرفیت حمل‌ونقل دریایی با حمل‌ونقل جاده‌ای و ریلی قابل مقایسه نیست و جبران اختلال در مسیرهای دریایی از طریق سایر روش‌ها، به سادگی امکان‌پذیر نیست؛ بنابراین باید پیش از وقوع بحران، مسیرهای جایگزین و زیرساخت‌های مکمل ایجاد شده باشند.
رشد تجارت با عمان با وجود محدودیت‌های حمل‌ونقلی
ربیهاوی با اشاره به تداوم فعالیت تجاری ایران و عمان در شرایط دشوار منطقه گفت: در چهار ماهه اخیر، صادرات ایران به عمان رشد داشته است و این موضوع نشان می‌دهد ظرفیت‌های تجارت میان دو کشور حتی در شرایط محدودیت‌های حمل‌ونقلی نیز فعال باقی مانده است.
وی با بیان اینکه بنادر کشور در دوره اخیر نیز به فعالیت‌های تخلیه و بارگیری ادامه داده‌اند، اظهار کرد: با وجود محدودیت‌ها و موانع ناشی از تحریم‌ها، مسیرهای زمینی، دریایی و مرزهای شرقی کشور همچنان در حال فعالیت هستند و بخشی از نیازهای تجاری و تولیدی کشور از این مسیرها تأمین می‌شود.
سازمان توسعه تجارت آماده پیگیری مشکلات فعالان اقتصادی
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران از فعالان بخش خصوصی خواست مشکلات عملیاتی خود در حوزه تجارت و حمل‌ونقل را مستقیماً به این سازمان منتقل کنند.
ربیهاوی گفت: بسیاری از مشکلاتی که فعالان اقتصادی در میدان با آن مواجه می‌شوند، ممکن است از سوی دستگاه‌های تصمیم‌گیر دیده نشود؛ بنابراین لازم است بخش خصوصی موارد و موانع مشخص خود را اعلام کند تا سازمان توسعه تجارت بتواند آنها را در چارچوب کمیسیون‌های مشترک اقتصادی و سازوکارهای دولتی پیگیری کند.
وی افزود: در شرایط خاص، امکان اتخاذ تصمیم‌ها و مصوبات ویژه برای حل برخی موانع وجود دارد و سازمان توسعه تجارت در دوره اخیر نیز برای تسهیل تجارت، از ظرفیت‌های موجود در این زمینه استفاده کرده است.
بخش خصوصی باید مسائل خود را به دستگاه‌های متولی منتقل کند
ربیهاوی با تأکید بر اهمیت ارتباط مستقیم دولت و بخش خصوصی اظهار کرد: سازمان توسعه تجارت ایران به عنوان متولی تجارت خارجی کشور، آمادگی دارد مسائل و مشکلات فعالان اقتصادی را دریافت و در تعامل با دستگاه‌های مرتبط پیگیری کند.
وی ادامه داد: اگر مشکلی در یک بندر، مسیر حمل‌ونقل، گمرک یا در تعامل با طرف عمانی وجود دارد، فعالان بخش خصوصی باید جزئیات آن را منتقل کنند تا موضوع از مسیرهای دیپلماتیک، تجاری یا اجرایی دنبال شود.
ربیهاوی همچنین با اشاره به مسئولیت ایران در کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی با عمان گفت: ظرفیت این کمیسیون باید بیش از گذشته برای انتقال مسائل بخش خصوصی و پیگیری موانع تجاری مورد استفاده قرار گیرد.
عمان؛ دروازه‌ای برای ورود ایران به بازارهای آفریقا
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران در بخش دیگری از سخنان خود، عمان را تنها بازار مصرفی برای ایران ندانست و گفت: نگاه به عمان باید فراتر از بازار داخلی این کشور باشد و ظرفیت آن به عنوان دروازه ورود به بازارهای آفریقا و سایر مناطق مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: نزدیکی جغرافیایی عمان به شرق آفریقا، دسترسی این کشور به اقیانوس هند و ارتباط آن با شبکه‌های تجاری بین‌المللی، فرصت‌هایی برای توسعه صادرات ایران فراهم می‌کند.
ربیهاوی گفت: بازارهایی مانند تانزانیا، کنیا، آفریقای جنوبی و اتیوپی می‌توانند در چارچوب یک راهبرد صادراتی گسترده‌تر مورد توجه شرکت‌های ایرانی قرار گیرند.
وی تأکید کرد: عمان می‌تواند علاوه بر بازار مصرف، به بستری برای تنوع‌بخشی به بازارهای صادراتی ایران، توسعه سبد کالا و حتی ایجاد ارزش افزوده و بازصادرات کالا به کشورهای منطقه تبدیل شود.
استفاده از ظرفیت بخش خصوصی برای توسعه کریدورهای تجاری
ربیهاوی در پایان با تأکید بر ضرورت حرکت هم‌زمان دولت و بخش خصوصی، گفت: توسعه کریدورهای تجاری تنها با تصمیم‌های دولتی محقق نمی‌شود و بخش خصوصی باید در شناسایی مسیرها، سرمایه‌گذاری، ایجاد زیرساخت و ارائه خدمات لجستیکی نقش فعال‌تری داشته باشد.
وی افزود: فعالان اقتصادی مشکلات و فرصت‌های واقعی میدان را بهتر از هر دستگاه دیگری می‌شناسند و انتقال این مسائل به سازمان توسعه تجارت می‌تواند زمینه را برای پیگیری آنها در کمیسیون مشترک ایران و عمان و سایر نهادهای مرتبط فراهم کند.
مدیرکل غرب آسیای سازمان توسعه تجارت ایران خاطرنشان کرد: هدف نهایی باید تبدیل ظرفیت‌های جغرافیایی و بندری عمان به یک مزیت پایدار برای تجارت خارجی ایران و ایجاد مسیرهای متنوع و کم‌ریسک برای صادرات، واردات و ترانزیت کالا باشد.
