عمان؛ مسیر جایگزین تجارت ایران در شرایط محدودیت‌های بانکی و لجستیکی
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان با تشریح آخرین تحولات همکاری‌های اقتصادی دو کشور، از فراهم شدن زمینه افتتاح حساب بانکی برای ایرانیان در عمان و توسعه ظرفیت بنادر این کشور خبر داد و بر ضرورت استفاده از فرصت عمان برای متنوع‌سازی مسیرهای تجاری ایران تأکید کرد.
به گزارش روابط عمومی اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان، نشست تخصصی «راهکارها و تصمیمات مالی و ارزی با محوریت کشور عمان» روز دوشنبه چهارم خردادماه با حضور جمعی از مدیران بانکی، فعالان اقتصادی و اعضای اتاق مشترک در اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران برگزار شد.
در این نشست، جمال رازقی‌جهرمی، رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان، محمدمهدی رئیس‌زاده، رئیس کمیسیون پول و بانک اتاق مشترک، فرشید شکرخدایی، رئیس کمیسیون سرمایه‌گذاری و تأمین مالی، ایرج حسین سردارباف، جمال امین از شعبه بانک ملی در مسقط و مجید مهراسبی، رئیس شعبه بانک صادرات در مسقط، به بررسی مهم‌ترین چالش‌ها و ظرفیت‌های همکاری مالی، ارزی و تجاری میان ایران و عمان پرداختند.
هشدار نسبت به وابستگی تجارت ایران به یک مسیر
رازقی‌جهرمی در این نشست با اشاره به تحولات اخیر منطقه و محدودیت‌های ایجادشده در روابط تجاری ایران با امارات، گفت: بخش قابل توجهی از تجارت خارجی ایران طی سال‌های گذشته از مسیر امارات انجام شده و همین موضوع ضرورت ایجاد مسیرهای جایگزین را بیش از گذشته آشکار کرده است.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان اظهار کرد: این اتاق طی دو تا سه سال گذشته نسبت به تمرکز بیش از حد تجارت ایران در یک مسیر مشخص به مسئولان و نهادهای مرتبط هشدار داده بود؛ چراکه تداوم چنین وضعیتی می‌تواند در شرایط بحرانی، تجارت خارجی کشور را با اختلال جدی مواجه کند.
وی با اشاره به حجم قابل توجه مبادلات تجاری ایران و امارات، افزود: عمانی‌ها نیز علاقه‌مند هستند بخشی از تجارت ایران که در حال حاضر از مسیر امارات انجام می‌شود، به سمت عمان منتقل شود؛ موضوعی که در صورت رفع برخی موانع بانکی و لجستیکی می‌تواند به توسعه مناسبات اقتصادی دو کشور منجر شود.
فرصت عمان برای توسعه تجارت ایران
رازقی‌جهرمی با اشاره به رایزنی‌های انجام‌شده با سفارت عمان در تهران و اتاق بازرگانی، عمان گفت: در جریان تحولات اخیر، مذاکراتی با سفیر عمان در ایران و مسئولان اتاق بازرگانی این کشور انجام شد و دو موضوع «بانک» و «لجستیک» به عنوان مهم‌ترین پیش‌نیازهای توسعه تجارت میان دو کشور مورد تأکید قرار گرفت.
به گفته وی، سفیر عمان نیز بر اهمیت استفاده از شرایط موجود تأکید کرده و این فرصت را ظرفیتی دانسته است که ممکن است در آینده به این شکل تکرار نشود.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان همچنین از برگزاری جلسه‌ای در اتاق ایران با حضور سفیر عمان و مسئولان اتاق بازرگانی ایران خبر داد و گفت: پس از این نشست، موضوعات مربوط به توسعه همکاری‌های بانکی و لجستیکی در دستور پیگیری قرار گرفت.
توسعه زیرساخت‌های بندری عمان برای تجارت با ایران
رازقی‌جهرمی در بخش دیگری از سخنان خود، توسعه ظرفیت‌های بندری عمان را یکی از تحولات مهم در روابط تجاری دو کشور دانست و اظهار کرد: در حال حاضر چند بندر عمان برای ارائه خدمات به تجارت با ایران فعال هستند و ظرفیت‌های جدیدی نیز در حال شکل‌گیری است.
وی با اشاره به تجهیز بندر سلطان قابوس برای فعالیت‌های کانتینری، گفت بخشی از ظرفیت حمل‌ونقل دریایی میان دو کشور از طریق بنادر عمان و با استفاده از شناورهای کوچک می‌تواند به بنادر ایران متصل شود.
به گفته رئیس اتاق مشترک، توسعه این زیرساخت‌ها می‌تواند در کنار حل موانع بانکی، زمینه شکل‌گیری یک مسیر تجاری مکمل برای فعالان اقتصادی ایرانی را فراهم کند؛ هرچند ظرفیت فعلی این بنادر هنوز با سطح مورد انتظار فاصله دارد و برای پاسخگویی به حجم بالاتری از تجارت، نیازمند توسعه و هماهنگی بیشتر است.
گشایش در روابط بانکی
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان همچنین از تغییر شرایط افتتاح حساب بانکی ایرانیان در عمان خبر داد و گفت: برخلاف گذشته که افتتاح حساب برای ایرانیان با محدودیت‌های جدی مواجه بود، اکنون امکان افتتاح حساب برای اتباع ایرانی در بانک‌های عمان فراهم شده است.
وی با اشاره به امکان انجام برخی تراکنش‌ها و معاملات مالی از طریق نظام بانکی عمان، این تحول را یکی از ظرفیت‌های مهم برای توسعه تجارت دو کشور عنوان کرد و افزود: جزئیات دقیق‌تر سازوکارهای مالی و بانکی در ادامه نشست از سوی مدیران و کارشناسان بانکی تشریح خواهد شد.
این تحول بانکی می‌تواند برای فعالان اقتصادی ایرانی که در سال‌های اخیر با محدودیت‌های انتقال وجوه، تسویه حساب‌های بین‌المللی و دسترسی به خدمات بانکی مواجه بوده‌اند، اهمیت ویژه‌ای داشته باشد.
تأکید بر نقش بانک‌ها در توسعه تجارت ایران و عمان
در ادامه نشست، حضور مدیران شعب بانک‌های ایرانی در مسقط فرصتی برای بررسی عملیاتی‌تر مسائل بانکی فعالان اقتصادی فراهم کرد.
محمدمهدی رئیس‌زاده، رئیس کمیسیون پول و بانک اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان، در کنار مدیران بانکی حاضر در نشست، موضوعات مرتبط با نقل‌وانتقال وجوه، سازوکارهای بانکی و الزامات فعالیت تجاری در عمان را مورد بررسی قرار دادند.
همچنین فرشید شکرخدایی، رئیس کمیسیون سرمایه‌گذاری و تأمین مالی اتاق مشترک، از منظر تأمین مالی و ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری، در کنار دیگر اعضای نشست به بررسی زمینه‌های توسعه همکاری‌های اقتصادی پرداخت.
حضور ایرج حسین سردارباف و جمال امین از شعبه بانک ملی در مسقط و مجید مهراسبی، رئیس شعبه بانک صادرات در مسقط نیز بر وجه عملیاتی نشست و تلاش برای پاسخگویی مستقیم به مسائل بانکی فعالان اقتصادی تأکید داشت.
عمان؛ از مسیر مکمل تا دروازه‌ای برای بازارهای منطقه
بررسی مباحث مطرح‌شده در این نشست نشان می‌دهد که نقش عمان در تجارت خارجی ایران صرفاً به عنوان یک مسیر جایگزین برای امارات محدود نیست. موقعیت جغرافیایی عمان، دسترسی این کشور به آب‌های آزاد و زیرساخت‌های بندری و همچنین روابط سیاسی مناسب با ایران، این کشور را به یکی از گزینه‌های مهم برای توسعه تجارت منطقه‌ای ایران تبدیل کرده است.
با این حال، تبدیل این ظرفیت به یک مسیر تجاری پایدار نیازمند هماهنگی همزمان در چند حوزه است؛ از توسعه زیرساخت‌های بندری و حمل‌ونقل دریایی گرفته تا ایجاد سازوکارهای بانکی شفاف، تسهیل نقل‌وانتقال وجوه، توسعه خدمات مالی و افزایش شناخت فعالان اقتصادی دو کشور از ظرفیت‌های بازار یکدیگر.
از این منظر، تقویت همکاری میان بانک‌های ایرانی و عمانی و حضور فعال‌تر شعب بانک‌های ایرانی در مسقط می‌تواند یکی از حلقه‌های مهم در تکمیل زنجیره تجارت میان دو کشور باشد.
دعوت از فعالان اقتصادی برای طرح مشکلات
رازقی‌جهرمی در پایان با تأکید بر نقش اتاق مشترک در پیگیری مسائل بخش خصوصی، از فعالان اقتصادی خواست مشکلات و موانع موجود در تجارت با عمان را با اتاق مشترک در میان بگذارند تا موضوعات قابل پیگیری از طریق این نهاد دنبال شود.
وی همچنین تأکید کرد عمانی‌ها علاقه‌مند به استفاده از ظرفیت ایجادشده برای توسعه روابط اقتصادی با ایران هستند و بخش خصوصی ایران نیز باید از این فرصت برای تنوع‌بخشی به مسیرهای تجاری، کاهش وابستگی به یک مسیر مشخص و ایجاد سازوکارهای پایدارتر برای تجارت خارجی استفاده کند.
نشست تخصصی «راهکارها و تصمیمات مالی و ارزی با محوریت کشور عمان» در مجموع بر یک واقعیت مهم در تجارت خارجی ایران تأکید داشت: توسعه مسیرهای تجاری جایگزین، بدون ایجاد زیرساخت‌های بانکی و لجستیکی مناسب امکان‌پذیر نیست و عمان می‌تواند یکی از مهم‌ترین گزینه‌های ایران برای تحقق این هدف باشد.
